Freemum

100 ngày

Ròng rã 100 ngày…

Tôi không viết được dòng nào đủ rõ để gọi là của mình. Không làm ra một sản phẩm nào khiến tôi thấy “tự hào.” Tôi không biết có ai cần cảm giác đó để sống không. Riêng tôi thì có. Tôi cần cảm giác mình đang đóng góp một điều gì đó mà nếu không có tôi, nó sẽ không hiện diện trên đời.

Gần đây, tôi không có cảm giác đó nữa.

Tôi chỉ có cảm giác mình đang giữ cho mọi thứ không rơi vỡ. Tôi dọn file, nhắc deadline vá những mảnh rò rỉ trong đội ngũ. Tôi cười trấn an khi người khác căng, tôi bảo vệ các bạn khi khách hàng nổi nóng. Tôi làm việc như thể một chiếc máy giữ thăng bằng, không phải để tiến lên, mà để không rớt xuống.

Và thật buồn cười, tôi làm điều đó rất giỏi.

Nhưng sau 100 ngày, tôi nhận ra: giỏi là chưa đủ. Tôi không còn muốn là người “giỏi”. Tôi muốn đang sống.

Tôi không biết mình tỉnh lúc nào. Có thể là một buổi chiều ngồi gõ feedback vào bản thảo mà chính tôi cũng không nhớ đoạn nào do con người viết, đoạn nào do AI sinh ra. Cũng có thể là khi tôi chỉnh lại ba lần tiêu đề, rồi xóa hết, rồi nhìn vào màn hình và tự hỏi: Thật ra mình đang cố hoàn thành, hay chỉ đang làm cho xong?

Tôi huỷ hết lịch hẹn, dời cuộc họp, tắt luôn cả lap—chỉ để tìm anh sếp ăn vạ.

Tôi nói rằng mình không biết đang làm gì, rằng không còn thấy niềm vui, rằng đã quá chán nản khi cứ phải ngồi đọc những bản thảo vô hồn mà tác giả còn chả buồn xoá dấu vết “made in chat GPT”.

Tôi tự hào mình giúp con người viết ra câu chuyện của mình, nhưng giờ đây, tôi chỉ giúp con người giả vờ làm tác giả. Tôi than thở suốt hai tiếng đồng hồ. Không giấu giếm, không giữ thể diện.

Anh cam đoan rằng, dù thế nào vẫn sẽ có tiền trả lương cho tôi – tất nhiên – anh hiểu tôi yêu tiền hơn mạng. Rồi bổ sung: “Hãy lên boong tàu, gió ở đó mát hơn.”

Tôi ngước lên. Đúng là gió mát thật. Nhưng tay tôi vẫn đang dính nhớt. Tôi chưa kịp leo lên đâu cả.

Tôi đã từng tin rằng việc mình làm có ý nghĩa. Rằng việc mình góp phần hoàn thiện một bản thảo, lắng nghe một tác giả, giữ cho một nhóm người không rơi rụng, là điều gì đó đáng kể. Nhưng khi ý nghĩa đó bị xói mòn từng chút một, tôi lại không đủ can đảm để gọi tên. Tôi chỉ biết im lặng và tiếp tục chạy – như thể nếu mình không dừng lại, thì sự trống rỗng kia cũng sẽ không kịp bắt kịp mình.

Tôi từng nói với một đồng nghiệp trẻ rằng: “Cứ viết đi, rồi sẽ hiểu.” Nhưng rồi có những ngày tôi nhìn vào đoạn văn của chính mình, và không hiểu gì nữa. Không hiểu vì sao mình làm việc này, không hiểu mình đang giữ lại điều gì, và vì ai.

Sau hôm đó, tôi vẫn làm việc như thường. Nhưng tôi biết, tôi đã bí mật thay đổi luật chơi. Không còn làm vì tiền là đủ. Không còn thoả hiệp với bản thảo dở. Không còn nhận đại cho xong một deadline. Tôi bắt đầu chậm lại. Nhưng mỗi chữ tôi viết ra, tôi đọc kỹ hơn. Mỗi cuộc họp tôi dự, tôi hỏi rõ hơn. Mỗi người tôi dẫn dắt, tôi chọn lời nói cẩn thận hơn.

Tôi chưa leo lên boong tàu. Nhưng tôi bắt đầu lau tay. Và tôi nghĩ… mình sẽ lên đó, sớm thôi.

Có thể chẳng ai nhận ra tôi đang làm khác đi. Nhưng điều đó không còn quan trọng nữa. Vì có một sự tỉnh thức không cần ai chứng nhận. Và có một loại thành công, chỉ mình biết là mình đang đi đúng hướng.